Về danh sách bài viết
Post 17/11/2026 8 phút đọc

91 Days | Báo Thù Thời Lệnh Cấm Rượu

Phân tích — Hiro Kaburagi, Taku Kishimoto, Shuka, 2016

Poster 91 Days 91 Days (2016) — Shuka, đạo diễn Hiro Kaburagi, kịch bản Taku Kishimoto. Một anime gốc, không chuyển thể từ manga hay light novel.

Bài viết tiết lộ phần lớn cốt truyện, nhưng không kể chi tiết cảnh cuối.

Một lá thư không ký tên

Gửi Angelo Lagusa.

Những kẻ đã giết gia đình cậu là người của nhà Vanetti.

Mọi chuyện trong 91 Days bắt đầu từ một lá thư như vậy. Không ký tên. Gửi cho một chàng trai đã mất tất cả từ bảy năm trước. Bố, mẹ, em trai, bị bắn chết ngay trong nhà, trong một đêm mà cậu chỉ sống sót vì trốn được.

Bảy năm. Cậu đã sống như một bóng ma, trộm cắp, lang thang, không có tên, không có mục đích. Và rồi lá thư đến. Nó cho cậu một thứ mà cậu không có suốt bảy năm: một lý do để sống.

Cậu bỏ cái tên Angelo Lagusa. Cậu trở về thị trấn Lawless với một cái tên mới, Avilio Bruno. Và cậu xin vào làm việc cho chính gia đình đã giết gia đình mình.

Một bình luận trên diễn đàn Anime News Network gọi 91 Days là sự kết hợp giữa The Godfather và Bá tước Monte Cristo. Mình nghĩ không có cách tóm tắt nào chính xác hơn.

Thời lệnh cấm rượu

91 Days lấy bối cảnh nước Mỹ những năm 1920, thời Lệnh cấm rượu, khi việc sản xuất và buôn bán rượu bị cấm trên toàn quốc.

Lệnh cấm không làm người ta ngừng uống. Nó chỉ chuyển việc bán rượu từ tay các chủ quán sang tay các băng đảng. Những quán rượu lậu mọc lên sau những cửa hàng bình thường. Những xưởng nấu rượu giấu trong rừng. Những chiếc xe tải chở rượu đi trong đêm. Và những băng đảng, giàu lên nhanh chóng, tranh giành nhau từng con phố, từng cảnh sát, từng chính trị gia.

Lawless, một thị trấn hư cấu ở bang Illinois, là nơi những băng đảng ấy tranh giành nhau. Cái tên đã nói lên tất cả: “Lawless”, vô pháp luật.

Mình nghĩ việc đặt câu chuyện vào thời Lệnh cấm rượu không phải chỉ để tạo không khí. Lệnh cấm rượu là một thời kỳ mà luật pháp và đạo đức tách rời nhau. Những người tuân thủ luật bị coi là ngớ ngẩn. Những kẻ phạm luật trở thành những người quyền lực nhất. Và trong một thế giới như vậy, công lý không đến từ tòa án. Nó đến từ nòng súng. Avilio không tìm đến cảnh sát để báo thù. Vì ở Lawless, cảnh sát cũng thuộc về nhà Vanetti.

Anime News Network viết rằng hiếm khi nước Mỹ năm 1928 được tái hiện trong anime tốt như trong 91 Days. Những chiếc xe Ford đời cũ. Những quán rượu lậu sau cửa hàng. Những bộ vest, những chiếc mũ phớt, những khẩu súng Tommy. Nhạc nền là jazz và những bản nhạc đàn dây buồn. Một bài review trên Ready Steady Cut gọi nó là một bộ phim gangster thời Lệnh cấm rượu “không điển hình”, và mang đến cảm giác mới mẻ với một anime.

Corteo

Avilio không đến Lawless một mình. Cậu kéo theo Corteo, người bạn thời thơ ấu của Angelo.

Corteo là một chàng trai hiền lành, nhút nhát, đeo kính, làm việc ở một tiệm rượu nhỏ. Anh không muốn báo thù. Anh không muốn dính vào băng đảng. Nhưng anh có một tài năng: anh nấu rượu lậu rất giỏi. Và Avilio cần tài năng ấy để có cơ hội tiếp cận nhà Vanetti.

Corteo đồng ý giúp, vì Angelo là bạn của anh. Và từ đó, anh bị kéo vào một thế giới mà anh không thuộc về.

Số phận của Corteo là đoạn mình thấy đau nhất phim. Anh là người duy nhất trong 91 Days không có máu trên tay khi câu chuyện bắt đầu. Và từng bước, từng bước, anh bị cuốn vào những vụ giết người, những lời nói dối, những lần phản bội. Anh không chịu nổi. Và rồi đến một ngày, Avilio phải đối mặt với Corteo, theo cách mà mình sẽ không kể. Chỉ nói rằng đó là khoảnh khắc ta hiểu rằng báo thù không chỉ tiêu diệt kẻ thù. Nó tiêu diệt cả những người đứng bên cạnh mình.

Nero

Và đây là thứ làm 91 Days khác một câu chuyện báo thù bình thường.

Avilio trở thành bạn thân của Nero Vanetti, con trai của ông trùm nhà Vanetti, gia đình đứng sau đêm thảm sát năm ấy.

Nero không phải một kẻ ác theo cách mà Avilio tưởng tượng. Anh hào sảng, nóng tính, trung thành đến mức liều lĩnh. Anh cười to, uống nhiều, yêu gia đình mình. Anh đối xử với Avilio như anh em. Avilio cứu mạng Nero, và Nero không bao giờ quên điều đó. Một bài review tiếng Anh nhận xét rằng Avilio có thể là nhân vật chính, nhưng cậu không phải anh hùng, và Nero, kẻ thù của cậu, dễ mến hơn nhiều.

Và Avilio vẫn lên kế hoạch hủy diệt mọi thứ Nero yêu quý.

Mình nghĩ tình bạn giữa Avilio và Nero là trái tim của 91 Days. Nó vừa là thật, vừa là giả. Avilio giả vờ làm bạn với Nero để tiếp cận nhà Vanetti. Nhưng ở đâu đó trong những đêm uống rượu, những chuyến đi xa, những lần cùng nhau thoát chết, sự giả vờ ấy bắt đầu trở thành thật. Avilio bắt đầu quý Nero. Và cậu ghét bản thân vì điều đó.

Câu hỏi mà 91 Days đặt ra không phải là Avilio có báo thù được không. Mà là: khi kẻ thù của ta cũng là bạn của ta, báo thù có còn ý nghĩa gì không?

Avilio

Avilio là một nhân vật chính khó yêu. Và mình nghĩ đó là chủ ý.

Cậu ít nói, gần như không biểu lộ cảm xúc. Gương mặt cậu luôn lạnh lùng, đôi mắt luôn trống rỗng. Cậu giết người mà không chớp mắt. Cậu nói dối với tất cả mọi người, kể cả Corteo, kể cả Nero. Một bài review trên The Outer Haven chê rằng nhân vật chính gần như không có cảm xúc suốt phim, và rất khó để đứng về phía cậu.

Mình hiểu lời chê ấy. Nhưng mình nghĩ sự trống rỗng của Avilio là điều bộ phim muốn ta thấy. Angelo Lagusa đã chết cùng gia đình mình bảy năm trước. Avilio Bruno là thứ còn lại: một cái vỏ, được lấp đầy bởi một mục đích duy nhất. Cậu không có cảm xúc vì cậu không cho phép mình có. Mỗi cảm xúc là một điểm yếu, một thứ có thể làm cậu chệch khỏi con đường báo thù.

Và những lúc mà chiếc vỏ ấy nứt ra, những lúc Avilio cười với Nero, những lúc cậu do dự trước khi bóp cò, là những khoảnh khắc đáng sợ nhất với cậu. Vì đó là những lúc cậu nhớ ra mình từng là một con người.

Cái giá

Một bài review trên IMDb nhận xét rằng phim đi sâu vào cái giá tâm lý mà sự báo thù để lại cho các nhân vật. Một bài khác viết rằng ở cuối phim, Avilio có được điều cậu muốn, nhà Vanetti nhận được điều chúng đáng nhận, và không ai hạnh phúc cả.

Mình nghĩ đó là tóm tắt hoàn hảo của 91 Days. Báo thù trong phim không phải là một chiến thắng. Nó là một vết thương lây lan. Mỗi người Avilio giết lại có một người khác muốn báo thù cho họ. Mỗi lời nói dối lại cần thêm một lời nói dối khác. Và cuối cùng, khi Avilio đạt được mục đích, cậu nhìn quanh, và thấy rằng mình không còn gì cả. Không gia đình. Không bạn bè. Không cả cái tên của chính mình.

Bãi biển

Mình sẽ không kể cảnh cuối. Chỉ nói rằng nó diễn ra trên một bãi biển, giữa hai người đàn ông đã mất hết, và có một phát súng. Phim để khán giả tự kết luận chuyện gì xảy ra sau đó.

Có người thấy cái kết mơ hồ. Mình thấy nó hoàn hảo. Bởi vì sau tất cả, câu hỏi ai bắn ai, ai sống ai chết, không còn quan trọng nữa. Cả hai người đã chết từ lâu, theo một cách nào đó. Và bãi biển ấy, xa Lawless, xa những băng đảng, xa những lá thư không ký tên, là nơi duy nhất họ có thể dừng lại.

Lời kết

Chín điểm. 91 Days chậm, nhiều đoạn chậm đến mức sốt ruột. Chất lượng hoạt họa không đều, có những tập mà nét vẽ rõ ràng bị hạ thấp. Màu sắc nhạt, thiết kế nhân vật bình thường. Và nếu bạn mong đợi một bộ phim hành động báo thù đầy kịch tính, bạn có thể sẽ thất vọng.

Nhưng 91 Days là một trong số ít anime dám kể một câu chuyện gangster nghiêm túc. Không siêu năng lực. Không fan service. Không có anh hùng. Chỉ có những con người, trong một thời đại vô pháp luật, giết nhau vì rượu, vì tiền, vì báo thù. Và một chàng trai đã đánh đổi tất cả, kể cả chính mình, để trả một món nợ máu. Rồi nhận ra rằng không có ai để trả lại cho cậu những gì cậu đã mất.


Nguồn tham khảo:

Tiếng Việt

Mình đã tìm nhưng chưa thấy bài phân tích tiếng Việt nào về 91 Days để dẫn. Nếu bạn biết, hãy để lại cho mình.

Tiếng Anh